American son – μία κραυγή στο φυλετικό ρατσισμό

American son - μία κραυγή στο φυλετικό ρατσισμό

American son – μία κραυγή στο φυλετικό ρατσισμό 

του Γιάννη Δημογιάννη

Στην ιστορία του κινηματογράφου σπανίζουν οι ταινίες που να πληρούν όλες τις φιλμικές προϋποθέσεις. Να έχουν πλοκή και πρωτότυπη ιστορία. Να συνδυάζουν διαλόγους και υποκριτικό ενδιαφέρον. Να είναι πρωτότυπες και να ξεχωρίζουν αισθητικά. Να κορυφώνουν την ένταση και τη δράση, χωρίς να κάνουν κοιλιά. Να αποτελούν ταυτόχρονα μία ψυχογραφική και κοινωνική ανατομία. Να έχουν ενδιαφέρον σαν ολότητα, αλλά και στις επιμέρους σκηνές τους. Να είναι αμερικανικές παραγωγές, αλλά να θεωρούνται και ποιοτικές. Με άλλα λόγια, ταινίες που όχι μονάχα σε συγκλονίζουν την ώρα της προβολής, αλλά πολύ συχνά να σε παρακινούν να τις δεις, και μάλιστα πολύ σύντομα, από την πρώτη τους προβολή.

Μία παρόμοια ταινία, που να πληροί πολλούς από τους παραπάνω όρους είναι – κατ’ εμέ – το American son. Ένα παιδί, που αυτή τη φορά εκπορεύεται από τη Άφρο-αμερικανική φυλή. Σε μία περιοχή, όπως η Ατλάντα, που θεωρείται προπύργιο της Μαύρης κοινότητας. Γεγονός που σε κάνει να περιμένεις ότι θα είναι περιορισμένα τα φαινόμενα του φυλετικού ρατσισμού. Πλην όμως αυτή η κατάσταση δε φαίνεται να ισχύει. Και αυτό, διότι ο ισχυρότερος, μαζικότερος και προφανώς διαχρονικότερος νόμος του ρατσιστικού μίσους αποδεικνύεται μακράν ο πιο εδραιωμένος, στις μικροκλίμακες της Αμερικανικής ιστορίας,. Σύμφωνα τουλάχιστον με την αφήγηση της ταινίας.

Παραφράζοντας, λοιπόν, έξυπνα τον τίτλο της παράλληλης ως προς την θεματική της ταινίας, American history, η ταινία American son είναι εξ ολοκλήρου γυρισμένη σε μία αίθουσα αστυνομικού τμήματος. Γεγονός που δεν την καθιστά καθόλου βαρετή, εξαιτίας αυτού του μονοπλάνου, καθώς και της έλλειψης εξωτερικών χώρων δράσης. Απεναντίας, το American son καθηλώνει, ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο. Διότι η ασφυκτική αίθουσα αυτού του αστυνομικού τμήματος πολλαπλασιάζει περαιτέρω τις εσωτερικές και εξωτερικές/ κοινωνικές εντάσεις. Κατάσταση που επιβεβαιώνει πως στο American son, ο χώρος δεν αναιρεί τη γενικότερη δυναμική της αφήγησης.

Κάπου εδώ, επομένως, η απορία φαντάζει εύλογη. Αν το φαινόμενο της αστυνομικής βίας σε βάρος νέγρων δεν είναι καν σπάνιο στην αμερικάνικη κοινωνία, τότε τι σπάνιο κουβαλά ετούτη η ταινία; Σύμφωνα, άρα, με το έξυπνο σενάριο του American son, η σφροδρότητα της αστυνομικής βίας, παράλληλα με τη μεθοδευμένη συγκάλυψη της, εκδηλώνεται, εν προκειμένω, σε βάρος ενός χαρισματικού νέου – γόνου μίας μεικτής οικογένειας. Κατά συνέπεια, πρόκειται για έναν μιγάδα, δηλαδή, το παιδί μίας Άφρο-αμερικάνικης μάνας και ενός λευκού πατέρα. Στην περίπτωση, βέβαια, της μάνας που έρχεται να διερευνήσει – να ξεσκεπάσει και τελικά, να καταγγείλει την αστυνομική βία, σε βάρος του γιού της Τζαμάλ, η Kerry Washington – η πρωταγωνίστρια της ταινίας – πραγματικά, μιλά εξ ονόματος μίας φυλής και μίας ιστορίας. Και κάθε της κουβέντα υψώνεται σαν σεναριακό βέλος, που καρφώνεται αντιστοίχως, σε κάθε ρατσιστικό ψεύδο-επιχείρημα. Γιατί σε οποιοδήποτε σημείο, κάποιος εκπρόσωπος του ρατσισμού επιχειρεί να αρθρώσει το παραμικρό ψέλισμα, η μάνα/ Kerry Washisngton αποδεικνύεται αμείλικτη. Κουβέντα, πάνω στην κουβέντα, επιχείρημα πάνω στο επιχείρημα, ανθρωπισμός # μίσος, σε μία αδυσώπητη μάχη. Με μία μητρική κραυγή που διαφαίνεται παντού.

Μητρική κραυγή, δίχως απλουστεύσεις, που κάνει τον οποιοδήποτε, καλόπιστο αποδέκτη της ταινίας να φεύγει προβληματισμένος από τις πραγματικές διαστάσεις του φαινομένου – σε μία υποτιθέμενη Δημοκρατία… Και ετούτη η κραυγή δεν έρχεται να αρθρωθεί μονάχα απέναντι στο ρατσιστικό παγόβουνο της αστυνομικής βίας, σε βάρος ενός ανυπεράσπιστου 19χρονου παιδιού. Αντιθέτως, υψώνεται απέναντι σε όλο το ρατσιστικό οικοδόμημα. Διεισδύοντας, όσο καθίσταται αναγκαίο, στις ύπουλες ή και τις υποκριτικές, πολλές φορές, κοινωνικές του διαστάσεις.

Ανακεφαλαιώντας, το American son ήρθε, για να αφήσει ένα ανεξίτηλο, ιστορικό αποτύπωμα, αποδεικνύοντας πως η Αμερική έχει ακόμη να διανύσει μεγάλη απόσταση, μέχρι τον συνολικό της εκδημοκρατισμό. Ένα πραγματικό χάσμα, μέχρις ότου θεωρηθεί μία κοινωνία ουσιαστικά ισότιμη, δίκαιη, αξιοκρατική και ικανή να περηφανευτεί για τα ιδεώδη της αξιοπρέπειας και του σεβασμού, προς όλους τους πολίτες. Πόσω δε μάλλω, αυτών που ανήκουν στις μειονότητες ή τα ασθενέστερα κοινωνικά στρώματα.  Και σχετικά με αυτό το νοσηρό φαινόμενο, η κινηματογραφική σκηνοθεσία συνιστά μία ανυπέρβλητη ωδή. Το σενάριο, ένα σπάνιο ανθρώπινο αποτύπωμα. Η φωτογραφία της ταινίας, μία αντίστιξη μεταξύ του γκρι και του μαύρου – πάντα στον φόντο, τον ήχο της βροχής. Η μουσική, μία αχνή ιχνηλασία στο φόβο, την αγάπη και το μίσος. Τέλος, η ηθοποιία, μία ανθρώπινη διαμαρτυρία.

Σε όλη την ταινία, η μάνα Kerry Washington κρατά με την παλάμη της, το στόμα της. Αυτή είναι και η αφίσα της ταινίας. Απ’ ό,τι αποδεικνύνται καθόλου τυχαία, σκηνοθετημένη χειρονομία. Είναι ο μητρικός τρόμος μπροστά στο αναπότρεπτο δράμα.

σχετικοί σύνδεσμοοι: Γιάννης Πανουτσόπουλος – “Πες κανένα νέο”

Η Ζωή είναι σκεπασμένη με πέπλο

Γκόρκι: η φλογερή καρδιά του Ντάνκο

Ο εκρηκτικός Πάμπλο Νερούντα

https://www.playbill.com/article/american-son-with-kerry-washington-and-steven-pasquale

American son – μία κραυγή στο φυλετικό ρατσισμό. American son – μία κραυγή στο φυλετικό ρατσισμό. American son – μία κραυγή στο φυλετικό ρατσισμό. American son – μία κραυγή στο φυλετικό ρατσισμό

American son - μία κραυγή στο φυλετικό ρατσισμό

Contact Us